Toespraak Filip Dewinter begroting 2015 Antwerpen: “Tegenover de witte vlucht staat de gekleurde intocht.”

gepubliceerd op 05 december 2014 om 15:38

Mijnheer de burgemeester,
Collega’s,

Hoe we het ook draaien of keren, deze begrotingsbesprekingen zullen vanavond overschaduwd worden door de staking die we vandaag in deze stad en – tot nader order – in de gelijknamige provincie hebben meegemaakt. Deze staking staat symbool voor de sociale onrust die ontstaan is naar aanleiding van het nieuwe regeerakkoord die vorm gegeven word door een regering waar – niet toevallig – dezelfde partijen deel van uitmaken die ook hier in Antwerpen aan de macht zijn.

De protesten vandaag in onze stad zijn niet alleen tegen de regering, maar ook tegen het Antwerpse stadsbestuur gericht. De sociale afbraak, het verhogen van allerlei tarieven, retributies en taksen, de verminderde dienstverlening en het gebrek aan solidariteit met de zwaksten in onze samenleving zijn de belangrijkste punten van kritiek van nogal wat sociale en andere organisaties.  Ik kan niet alle eisen van de stakers bijtreden, maar heel wat van hun eisen en verzuchtingen zijn legitiem en terecht. Ook in onze stad worden de zwaksten van ons eigen volk – werklozen, OCMW-steuntrekkers en bejaarden, maar ook kleine zelfstandigen, middenstanders en werknemers – het hardst getroffen door besparingen allerhande.

In hoeverre het stakingswapen het beste middel is om de sociale onvrede gestalte te geven, is een terechte vraag. Stakingen in een stad als Antwerpen zijn slecht voor onze haven en kosten onze economie handenvol geld.

Zonder het democratisch recht op staken te willen aantasten, wil ik niettemin een lans breken voor het recht op werk. Het kan niet zijn dat enkele tientallen vakbondsmilitanten, duizenden werkende mensen het recht ontzeggen om te werken en hun brood te verdienen.

Al weken leeft deze stad in angst voor rellen, geweld en ongeregeldheden. Wanneer straatterreur of het dreigen ermee een middel tot politieke chantage wordt, is er toch één en ander mis met onze democratie.

Mijnheer de burgemeester,

Alhoewel ik kritiek heb over de actiemethodes, heb ik begrip voor de inhoud. Het protest tegen bepaalde lineaire en asociale besparingen is terecht. Ook in onze stad moet de burger het gelag betalen. Nadat u vorig jaar reeds de watertaks verhoogde met 73% en de parkeertarieven liet stijgen met gemiddeld 30%, stijgt nu ook de dagprijs voor dagverzorgingscentra met 20%, wordt het organiseren van activiteiten voor verenigingen in stadsinfrastructuren fors duurder en worden nu ook  – tegen alle afspraken van het verleden in – de containerparken betalend. De salamipolitiek om, om de zoveel maanden de Antwerpenaren op te zadelen met alweer een nieuwe verhoging van een retributie of alweer een nieuwe taks, gaat hand in hand met de systematische afbouw van de dienstverlening. In Antwerpen lijkt het wel alsof de enige investering die rendeert, er één is in belastingen, retributies en vergoedingen: die stijgen immers altijd.

Mijnheer de burgemeester,

Mijn collega, Anke Van dermeersch, heeft tijdens de begrotingscommissie reeds uitvoerig gewezen op een aantal anomalieën en onduidelijkheden in uw begroting 2015. Ze heeft gewezen op de weigering om de districten te herwaarderen en de financiële middelen en bevoegdheden te geven die ze verdienen – de districten moeten met minder centen meer diensten afleveren – op het kluwen aan vzw’s, verzelfstandigde bedrijven, fondsen en andere onduidelijke structuren waardoor er nauwelijks controle kan uitgevoerd worden op meer dan de helft van ons budget, op het wankele financiële evenwicht wat ertoe leidt dat het “resultaat op kasbasis” in 2019 op ongeveer 0  euro terechtkomt, terwijl het in 2014 nog 21.068.000 euro bedraagt.

Haar meest fundamentele opmerking betreft de demografische paradox die onze stad kenmerkt: namelijk het feit dat steeds meer Antwerpenaren zorgen voor steeds minder centen.

Het fundamentele probleem voor wat zowel de meerjarenplanning als voor wat de begroting 2015 betreft, is al jaren identiek. De Antwerpse bevolking neemt toe met ongeveer 1% per jaar terwijl het gemiddelde inkomen per persoon blijft dalen. Het gemiddelde inkomen van een Antwerpenaar ligt overigens 16% lager dan het Vlaams gemiddelde. De werkloosheid is in Antwerpen dan weer twee keer zo hoog als in de rest van Vlaanderen.

De verarming die quasi volledig het gevolg is van de instroom van steeds meer vreemdelingen heeft tot gevolg dat de inkomsten uit de personenbelasting en de onroerende voorheffing – beide nog altijd één van de hoogste van het land – zelfs de inflatie niet volgen en zeker niet de bevolkingsaangroei.

Kortom de zo geprezen bevolkingstoename zorgt voor verarming, zowel van de bevolking als van de stadskas. Ten opzichte van de gekleurde intocht, staat de witte vlucht. Ten opzichte van de import van overwegend allochtone armoede, staat de export van overwegend autochtone welstand. Zolang u dit probleem niet oplost, blijft Antwerpen een financiële zorgenstad.

Mijnheer de burgemeester,

Na vele jaren van jaarlijkse criminaliteitsstijgingen worden we sinds kort geconfronteerd met een stabilisering van de criminaliteit, althans voor wat de statistieken betreft. In hoeverre de stabilisering van de criminaliteit in de cijfers ook een weerspiegeling van de realiteit is, laat ik in het midden. Wat ik wel weet, is dat de bevolking de cijfers wantrouwt. De man in de straat heeft zeker niet het gevoel dat het de goede kant uitgaat met de veiligheid in onze stad. Het onveiligheidsgevoel neemt in Antwerpen alleen maar toe. Wat wel waar is, is dat er bij vele Antwerpenaren een grote gewenning ten aanzien van feiten van criminaliteit is ontstaan. Een gewenning die ertoe heeft geleid dat nogal wat criminele feiten niet meer gemeld en aangegeven worden. De stabilisering van de criminaliteit mag niet zorgen voor gemakzucht bij het Antwerpse gemeentebestuur. Er zijn immers te veel criminaliteitsfenomenen die onze aandacht moeten wegdragen.

Ik som er vier op:

– de daders worden steeds jonger;
– de slachtoffers worden steeds ouder;
– ondanks de snel-Belg-wet neemt het aantal criminele vreemdelingen (allochtonen die niet over de Belgische nationaliteit beschikken) niet af, wel integendeel;
– steeds meer vrouwen worden slachtoffer van criminaliteit.

Mijnheer de burgemeester,

Één misdrijf op acht in Antwerpen wordt gepleegd door een minderjarige. Bijzonder verontrustend is vooral het hoge aandeel minderjarigen onder de verdachten van zware misdrijven. In 2013 was 31% van de verdachten van gewapende diefstallen met geweld; 33% van de verdachten van gewapende diefstallen en zelfs 38% van de verdachten van handtassenroof minderjarig. Aan de andere kant stellen we vast dat meer dan 10% van de slachtoffers van misdrijven ouder is dan 65 jaar. Maar liefst 43% van de slachtoffers van handtasroof is ouder dan 65 jaar. Anderzijds stellen we vast dat terwijl vreemdelingen “slechts” 20% van de bevolking van onze stad uitmaken, ze 43% van de gevatte daders vertegenwoordigen.

Mijnheer de burgemeester,

Uw “War on drugs” werpt zeker vruchten af. Eveneens maakt u meer middelen vrij voor politie en veiligheid. Dat appreciëren we. De politiebegroting zullen we daarom ook goedkeuren. Toch leidden uw acties – nog – niet tot een bevredigend resultaat. Een migratiestop en een actieve opsporing van illegalen is nodig om de vreemdelingencriminaliteit terug te dringen en een preventief beleid – ook via het onderwijs – is nodig om de jeugdcriminaliteit aan banden te leggen terwijl een strenger vervolgingsbeleid noodzakelijk is om een afschrikkingseffect te creëren bij potentiële criminelen.

Mijnheer de burgemeester,

U begint steeds meer te lijken op Suzanne van Interlabor: “Op een dag vind je de job van je leven.” Voor Bart De Wever is het burgemeesterschap van Antwerpen echt wel de job van zijn leven. Dat mag, dat moet zelfs … De invulling die u geeft aan het burgemeesterschap is een ander paar mouwen. De keizer-koster-mentaliteit waarbij de alwetendheid van de burgemeester niet in twijfel mag worden getrokken, doet op het stadhuis maar ook elders in deze stad nogal wat wenkbrauwen fronsen.

Mijnheer de burgemeester,

Deze begroting zit technisch relatief goed in mekaar. Van de dienst Inspectie Financiën kwamen er dit jaar relatief weinig opmerkingen. Nochtans blijven de grote uitdagingen voor Antwerpen – massa-immigratie, verarming en verpaupering, criminaliteit en onveiligheid, uittocht van jonge Vlaamse gezinnen en vermogenden – dezelfde.

De antwoorden op deze grote uitdagingen blijven helaas te veel beperkt tot goedbedoelde maar weinig performante initiatieven in de marge. Daarom zal onze fractie deze begroting niet goedkeuren.