Een stad als Antwerpen draagt de zwaarste last van een algemene regularisatiegolf. Het aanzuigeffect van een grootstad op illegalen is groot. Bij de eerste regularisatiegolf in 2001 vestigden zich 5.700 geregulariseerde illegalen in Antwerpen. Dat zal volgend jaar niet anders zijn. De dienst Vreemdelingenzaken van de stad Antwerpen verwacht nu 17.000 illegalen. In een nota gaat het Vlaams Belang in op de gevolgen van de nieuwe regularisatie voor Antwerpen.

De nieuwe algemene regularisatie waartoe de federale regering besliste heeft verstrekkende gevolgen voor Antwerpen. Steden hebben sowieso een aantrekkingskracht op asielzoekers. Daardoor mislukte ook het spreidingsplan voor asielzoekers dat door een vorige federale regering in het leven werd geroepen. In Antwerpen verblijven nog steeds om en bij de 2500 asielzoekers die gedumpt werden door OCMW’s van andere gemeenten. De meeste asielzoekers en uitgeprocedeerden vestigen zich in de grootsteden. Antwerpen draagt in Vlaanderen m.a.w. de grootste last van zowel de algemene als individuele regularisaties.
Na elke algemene regularisatie wordt het OCMW overspoeld door geregulariseerde illegalen en in hun kielzog familieleden die via gezinshereniging naar ons land komen. Uit ervaring is geweten dat één op de twee geregulariseerden zich bij het OCMW meldt voor een steunaanvraag. Verwacht wordt dat er zich minstens 20.000 geregulariseerden n.a.v. de nieuwe algemene regularisatie in Antwerpen zullen aanbieden. Dit kan het Antwerps OCMW niet aan. Dergelijke beslissing ontwricht bovendien de stedelijke samenleving.
Hoe is de situatie nu, voor de algemene regularisatie?
In 2008 en 2009 steeg het aantal leefloontrekkers bij het Antwerpse OCMW met meer dan 15%. OCMW-voorzitter Monica De Coninck stelt dat deze stijging het gevolg is van de economische crisis. Maar dat is slechts gedeeltelijk waar. De stijging heeft vooral te maken met de toenemende immigratie. Een steeds grotere groep OCMW-steuntrekkers is niet inzetbaar op de arbeidsmarkt omwille van een te beperkte kennis van het Nederlands en het gebrek aan kwalificaties, werkervaring en diploma’s. Het duurt vele jaren vooraleer sommigen onder hen in het reguliere arbeidscircuit aan de slag kunnen. Nu nog ondersteunt het Antwerps OCMW mensen die zich in 2001 lieten regulariseren.
46% van Antwerpse OCMW-steuntrekkers zijn vluchtelingen en asielzoekers
46% van deze steuntrekkers zijn geregulariseerde vreemdelingen, vluchtelingen of gezinsherenigers. Bij de 7085 dossiers (maart 2009) waar er financiële hulp werd verleend zijn er 760 vreemdelingen die een definitieve regularisatie verkregen, 503 die een tijdelijke regularisatie verkregen, 61 wiens regularisatie nog hangend is, 193 die een verblijfsstatuut hebben verkregen op basis van medische redenen, 143 die een zogenaamd subsidiair beschermingsstatuut hebben, 791 die werden erkend als vluchteling en 620 die naar België kwamen in het kader van de gezinshereniging.
In bovenvermelde cijfers zijn de toelagen aan mensen zonder geldige verblijfsdocumenten in het kader van de tussenkomst aan dringende medische zorg niet inbegrepen. In het eerste kwartaal van 2009 ontvingen 1.837 illegalen financiële steun voor hun dringende medische zorg.
Slechts 25% van de OCMW-steuntrekkers heeft Nederlands als moedertaal

Momenteel heeft slechts 25% van de OCMW-klanten Nederlands als moedertaal. Er is een wachtlijst van om en bij de zes maanden om Nederlandse les te volgen à rato van twee of drie halve dagen per week. Het duurt twee à drie jaar eer deze steuntrekkers in aanmerking komen voor een sociale tewerkstelling als eerste opstap naar een reguliere tewerkstelling. Van de door het OCMW sociaal tewerkgestelden vindt uiteindelijk ongeveer één op vier een reguliere job. De anderen komen in de werkloosheid of terug bij het OCMW terecht.
2 op 3 uitkeringstrekkers bij Antwerpse OCMW geboren in het buitenland 
Naar aanleiding van de commissie Sociale Zaken van de Antwerpse gemeenteraad in juni stelde het Vlaams Belang vragen aan de schepen omtrent de herkomst van de Antwerpse OCMW-steuntrekkers. De schepen antwoordde dat 67% van de personen die in maart 2009 financiële hulp ontvingen van het Antwerpse OCMW – meer dan tweederde van de steuntrekkers van het Antwerpse OCMW (!) –  geboren is in het buitenland. 32,72% van de steuntrekkers is geboren in België, 9,16% in Marokko, 7,92% in een van de landen van de voormalige USSR, 6,49 % in voormalig Joegoslavië, 3,12% in Irak, 2,86% in Turkije, 2,29% in China, 1,99% in Ghana en 1,77% in Afghanistan.

Méér dan de economische crisis is dus de grote toestroom van nieuwe immigranten via huwelijksmigratie, gezinshereniging en regularisaties de belangrijkste oorzaak van de stijgende trend van leefloontrekkers bij het Antwerps OCMW. Daarenboven wordt steeds duidelijker dat ons land een grote aantrekkingskracht heeft op niet-Europese vreemdelingen die gevestigd zijn in andere Europese landen. Vanuit Nederland, Spanje en Portugal melden zich steeds meer Noord-Afrikaanse immigranten die ten gevolge van de strengere immigratiewetgeving in die landen naar België - het land van melk en honing - trekken, waar de wetten bijzonder laks zijn. Cijfers hierover zijn niet beschikbaar.

Prognose bij algemene regularisatie

Minstens 17.700 nieuwe aanvragen

Een nota van de dienst Vreemdelingenzaken Stad Antwerpen aan het college van burgemeester en schepenen van 16 mei 2008 liet uitschijnen dat een nieuwe regularisatiecampagne minstens 17.700 nieuwe aanvragen tot gevolg zal hebben. Deze inschatting is gebaseerd op reeds eerder geweigerde aanvragen op basis van de huidige regularisatiecriteria. Dit cijfer is een minimale schatting gelet op het feit dat de criteria die zullen gehanteerd worden bijzonder ruim zijn en vele illegalen die hier al jaren verblijven nooit een asielaanvraag hebben ingediend.

Meerkost van 8 miljoen euro voor Antwerps OCMW

Het OCMW liet door de eigen administratie becijferen wat de impact van zo’n nieuwe algemene regularisatie op de OCMW-werking betekent. Als men ervan uitgaat dat er inderdaad 17.700 regularisatieaanvragen zullen zijn, zal het OCMW ongeveer de helft van deze 17.700, zijnde ongeveer 8.850 nieuwe klanten over de vloer krijgen voor een steunaanvraag. De overige helft vindt op eigen kracht werk of blijft in het zwart werken. Rekening houdend met een dossierlast van 50 dossiers per maatschappelijk werker betekent dit extra werk voor 160 maatschappelijk werkers plus de nodige logistieke ondersteuning. Dit geeft een totale maandelijkse meerkost van ongeveer 4.000 euro per maand per nieuwe maatschappelijk assistent. Op jaarbasis betekent dit een meerkost voor het Antwerps OCMW van 7.680.000 euro. Hier bovenop dient nog een eenmalige investeringskost van 320.000 euro (extra bureau inrichting en informatica) toegevoegd te worden.

De hulpverlening beperkt tot het equivalent leefloon, tussenkomsten van medische kosten binnen de Riziv-nomenclatuur, installatietoelagen en kosten voor aansluiting bij een mutualiteit worden voor 100% federaal gesubsidieerd en komen niet ten laste van het Antwerps OCMW.

Het Vlaams Belang stelt vast dat Antwerpen in toenemende mate OCMW moet spelen voor gans de wereld en dat de vele duizenden regularisaties van illegale vreemdelingen het Antwerpse OCMW – en dus de Antwerpse belastingbetaler - veel geld kosten. Het Vlaams Belang vraagt dat een studie zou worden opgemaakt betreffende de kostprijs van deze financiële hulp voor de Antwerpse belastingbetaler. Het is immers ontoelaatbaar dat de stedelijke financiën en de dienstverlening aan de eigen autochtone armen onder druk komen te staan ten gevolge van de massale instroom van nieuwe immigranten richting Antwerpen. Ten gronde is het Vlaams Belang van oordeel dat de toegang tot de sociale zekerheid en de sociale voorzieningen moet worden gekoppeld aan een minimum verblijfsduur op Belgisch grondgebied.

Antwerpen moet vuist maken tegen laks asiel- en immigratiebeleid

De Antwerpse gemeenteraad moet al zijn parlementsleden inzetten om bij de hogere overheid te pleiten voor een broodnodige verstrenging van de criteria inzake huwelijksmigratie en gezinshereniging te vragen. De huidige soepele regelgeving betekent een rem op de inburgering.

In Humo van 7 juli jl. spraken de Antwerpse en Gentse burgemeesters, Janssens en Termont, zich nog uit voor een strengere aanpak van volgmigratie, huwelijksmigratie en gezinshereniging. Termont: “Ons grootste probleem is de volgmigratie, de huwelijken met partners uit het land van oorsprong”. Janssens: “Volledig akkoord. Integratie zou een langzaam voortschrijdend proces moeten zijn, maar door die huwelijken is het een soort vicieuze cirkel geworden. Elke keer weer een stap terug, een processie van Echternach”. Het is inderdaad een feit dat drie op de vier moslims huwen met een partner uit het land van herkomst. Deze mensen nemen op hun beurt via gezinshereniging familieleden mee. Het aantal scheidingen bij deze gearrangeerde moslimhuwelijken is bijzonder hoog en draagt in belangrijke mate bij tot de stijging van het aantal steuntrekkers.
Het stadsbestuur moet het memorandum aan de federale regering – waarvan sprake in punt 415 van het bestuursakkoord – opnieuw in herinnering brengen bij Van Rompuy en co. Daarin vroeg het stadsbestuur een humaan en effectief uitwijzingsbeleid, een planmatig immigratiebeleid en snellere procedures voor al dan niet erkenning als politiek vluchteling. Er werd daarin ook gevraagd om de volgmigratie te beperken, huwelijken met partners uit het vroegere moederland aan strenge voorwaarden te onderwerpen en de gevolgen van maatregelen in buurlanden sneller aan te pakken (Nederland heeft onlangs nog de criteria voor gezinshereniging verstrengd). Eerste minister Van Rompuy beweerde de voorbije weken in de media dat in september besprekingen zouden plaatsvinden inzake immigratiebeleid. Antwerpen moet eensgezind alles op alles zetten opdat de federale regering onmiddellijk werk maakt van deze strenge criteria. Enkel als Antwerpen een vuist maakt, bestaat er een waterkansje dat de federale regering in het najaar een akkoord bereikt rond verstrengde criteria inzake gezinshereniging en huwelijksmigratie. Over de partijgrenzen heen (uitgezonderd Groen!) bestaat hierover in Antwerpen een ruime consensus. Het Vlaams Belang overweegt om hierover een extra gemeenteraad bijeen te roepen.
Wat betreft de aanpak van illegalen gaat het Antwerps stadsbestuur zelf zwaar in de fout. Indien burgemeester Janssens inzake de toenemende aanwezigheid van uitgeprocedeerden en illegalen de voorbije jaren kordaat had opgetreden, was het aantal illegalen in Antwerpen niet zo sterk gegroeid. Antwerpen heeft nood – zeker nu – aan een actieve opsporing en repatriëring van illegalen. Dat gebeurt best gelijktijdig met de nieuwe algemene regularisatie. Burgemeester Janssens moet m.a.w. in het najaar zijn gedoogbeleid t.a.v. illegalen herzien. Anders zal na de algemene regularisatie waartoe de federale regering op 17 juli besliste Antwerpen opnieuw een grote aantrekkingskracht kennen op nieuwe economische asielzoekers en avonturiers.
Voorstellen Vlaams Belang voor een efficiënt en kordaat asiel- en immigratiebeleid
Het illegalenprobleem is een gevolg van het lakse asiel- en immigratiebeleid met overdreven beroepsmogelijkheden bij allerlei instanties en het ontbreken van een efficiënt uitwijzings-beleid. De asielprocedures zijn nog te lang en te ingewikkeld. Het Vlaams Belang kiest voor een efficiënt en kordaat asiel- en immigratiebeleid. Dergelijk beleid zal automatisch tot gevolg hebben dat de aantrekkingskracht van België voor asielzoekers vermindert. Tevens moet de vrijwillige terugkeer van asielzoekers en illegalen aangemoedigd worden. Het Vlaams Belang voerde vorig jaar nog campagne rond het thema “Illegaal in Antwerpen: ik keer tevreden terug!”. Daarin werden de mogelijkheden door de overheid geboden aan uitgeprocedeerde asielzoekers of immigranten om vrijwillig terug te keren toegelicht.
Het Vlaams Belang pleit voor:
• een waterdichte immigratiestop;
• de verstrenging van de bestaande regeling inzake gezinshereniging;
• de afschaffing van de snelbelgwet;
• het onderbrengen van asielzoekers in gesloten asielcentra tijdens het hele verloop van de asielprocedure;
• een daadwerkelijke repatriëring van illegalen;
• een actieve opsporing van illegalen;
• een geslaagd assimilatieproces en een inburgeringsproef als voorwaarde voor naturalisatie;
• het niet toelaten van de dubbele nationaliteit bij het verwerven van de Belgische nationaliteit;
• de afschaffing van het stemrecht voor vreemdelingen, ook bij gemeenteraads-verkiezingen;
• het aanmoedigen van de vrijwillige terugkeer o.a. via het door de overheid in het leven geroepen REAB-programma en via andere op te starten initiatieven in het kader van ontwikkelingssamenwerking.
Philippe Van der Sande, fractievoorzitter Antwerpse OCMW-raad
Filip Dewinter, fractievoorzitter Vlaams parlement en Antwerpse gemeenteraad

Kernwoorden: aanzuigeffect, Antwerpen, asielzoeker, grootsteden, nota, regularisatie, spreidingsplan, steunaanvraag, uitgeprocedeerden, Vlaanderen, vreemdelingenzaken